Hà Lan 5-1 Tây Ban Nha: Cú sốc đầu tiên

Đương kim vô địch thế giới để thua trong trận ra quân với tỉ số không tưởng 5-1. Cảm nghĩ của bạn là gì?

Bloody friggin’ hell…

”…
Tây Ban Nha
hát nghêu ngao
bỗng kinh hoàng
áo choàng bê bết đỏ
‘Tây Ban Nha’ bị điệu ra bãi bắn
‘họ’ đi như người mộng du
…”

Bạn đọc Thanh Huy

Nguồn: Getty Images – fifa.com

Nhưng cũng phải nói một điều, Hà Lan hoàn toàn xứng đáng giành chiến thắng – cho dù cách biệt có phần hơi lớn – với chiến thuật táo bạo của Louis van Gaal.

Hà Lan xuất phát với 3 trung vệ Stefan de Vrij – Ron Vlaar – Bruno Martins Indi. Arjen Robben đóng vai trò tiền đạo thứ hai bên cạnh Robin van Persie, phía sau lưng họ là Wesley Sneijder. Jonathan de Guzman đá cặp với Nigel de Jong ở tuyến giữa. Bên phía Tây Ban Nha, “tân binh” Diego Costa được ra sân từ đầu; ở phía dưới là 5 tiền vệ trung tâm: Sergio Busquets, Xavi Hernandez, Xabi Alonso, David Silva và Andres Iniesta. Iker Casillas vẫn bắt chính cho Tây Ban Nha.

Đội hình xuất phát của hai đội

Đội hình xuất phát của hai đội

1. Hệ thống của Tây Ban Nha

 Tây Ban Nha sử dụng một sơ đồ 4-3-3 với Busquets chơi thấp nhất và thường xuyên lùi xuống ngang với hai trung vệ khi đội nhà phát động tấn công. Xavi và Xabi Alonso chơi cao hơn, Xavi lệch phải, Alonso lệch trái. Iniesta cùng Silva di chuyển vào khu vực “half-space”. Costa là mũi nhọn duy nhất. Tây Ban Nha, đương nhiên, lại tiếp tục duy trì cách tiếp cận cầm bóng tối đa của mình, giống như Euro 2012, chỉ khác một chút là lúc này họ có một mũi nhọn thay vì cố sử dụng một số 9 ảo (mặc dù Cesc Fabregas, trong trận chung kết năm đó, di chuyển giống một tiền đạo cắm hơn là một tiền vệ).

 Ở hai cánh, hai hậu vệ biên Jordi Alba và Cesar Azpilicueta được tạo điều kiện băng lên tham gia tấn công, khi đã có hai cầu thủ ở cánh đã dọn đường và phía dưới có ba người Busquets – Ramos – Pique bọc lót.

2. Cách tiếp cận của Hà Lan

 Chiến thuật của Hà Lan rất lạ và cũng rất thú vị.  Bộ ba tấn công của Hà Lan sẽ lui về chứ không áp sát trung vệ đối phương, tạo một “lá chắn” với Robben bên trái, Sneijder giữa, van Persie bên phải, nhằm ngăn hướng chuyền đi từ hàng hậu vệ Hà Lan. Khi bóng tới vùng giữa sân, Hà Lan sẽ áp sát rất quyết liệt và theo người rất sát.

 Điểm táo bạo trong chiến thuật của Louis van Gaal trong trận này là ông đã chỉ đạo cho de Jong và de Guzman theo Xavi và Xabi Alonso như hình với bóng. Ông không hề sợ để lộ khoảng trống giữa hai tuyến tiền vệ và hậu vệ, khi ông cho cái “lá chắn” đã nói ở trên và hàng hậu vệ giữ khoảng cách sát với nhau. van Gaal muốn kiểm soát vùng giữa hai tuyến đó bằng cách dùng tầm che chắn của người để khống chế các phương án đưa bóng vào khu vực này. Chúng ta có thể thấy đội hình của Hà Lan trong giai đoạn này hiện ra gồm hai hàng 5 người: hàng một gồm ba trung vệ cùng hai wingback; hàng hai là các cầu thủ còn lại. Một cách pressing liều lĩnh, dũng cảm và hiệu quả – Tây Ban Nha không thẻ đưa bóng lên trơn tru qua hai nhạc trưởng của mình, và phải đẩy bóng ra cánh, nơi Hà Lan có thể cô lập và thu hồi bóng một cách dễ dàng. Có thể coi sơ đồ của Hà Lan trong trận này là 5-0-5.

 Ba trung vệ ở phía dưới cũng sẵn sàng rời vị trí để quét tại khu vực giữa hàng tiền vệ và hậu vệ. Đồng thời, họ cũng sẵn sàng giải quyết mối lo ngại mang tên Iniesta và Silva: khi bóng ở một bên sân (ví dụ bên trái – nơi Iniesta hoạt động), trung vệ de Vrij sẽ tiến lên, kèm chặt Iniesta (lúc này đang di chuyển vào half-space trái), còn hai trung vệ còn lại là Martins Indi và Vlaar sẽ tạo thế 2 chống 1 với Costa. Khi bóng chuyển sang bên đối diện (cho Silva), điều tương tự được lặp lại. Còn hai wingback Daryl Janmaat và Daley Blind, họ khống chế hai hậu vệ biên Tây Ban Nha, đồng thời sự tự do tương đối về vị trí (so với vai trò hậu vệ biên) giúp Janmaat và Blind có thể băng lên thoải mái hơn, đẩy Alba và Azpilicueta lại.

Cách tiếp cận này tỏ ra rất có hiệu quả, tuy nhiên nó khá nguy hiểm, khi chỉ cần một sai sót nhỏ thôi, Tây Ban Nha sẽ có khoảng trống ngay. Và họ cũng không tốn quá nhiều thời gian để bắt đầu tạo được cơ hội, nhất là khi họ có trong đội hình một David Silva di chuyển cực kì thông minh cũng như Diego Costa trong vai trò một mũi nhọn có sức mạnh cùng tốc độ. Silva tận dụng vai trò tự do của mình một cách tối đa: anh di chuyển sang hỗ trợ Iniesta, tạo thế 2 chống 1 với trung vệ Hà Lan; hoặc dịch lên trên một chút, chạy chỗ ra phía sau hàng phòng ngự như một tiền đạo thứ hai, cùng Costa tạo tình huống 2 đánh 2 với hai trung vệ Hà Lan còn lại (điển hình là pha di chuyển và lốp bóng ở phút 41).

 Costa cũng di chuyển không bóng tốt: anh thường di chuyển sang hai bên sườn của Ron Vlaar, hoặc di chuyển sang hẳn một bên (thường là bên trái) để tạo tình huống 1 đấu 1 với trung vệ Hà Lan (de Vrij). Anh liên tục xâm nhập vào phía sau hàng phòng ngự đối phương và góp phần tạo ra những cơ hội nguy hiểm nhất của Tây Ban Nha:

+) Phút 17, từ sai lầm cá nhân của Bruno Martins Indi, Silva thoát khỏi sự kèm cặp của anh này để thoát xuống, chuyền cho Costa, nhưng anh lại không thể có được bàn thắng.

+) Phút 26, Costa có cơ hội 1 v 1 với de Vrij khi Vlaar di chuyển lên trên để “quét”, dẫn tới quả penalty.

3. Hà Lan đã ghi 5 bàn như thế nào?

 Đầu tiên phải kể tới Robben và van Persie – hai tiền đạo của Hà Lan (thực tế vai trò “tiền đạo” với Robben đã không còn phải điều gì quá lạ lẫm). Họ liên tục di chuyển sang hai bên “nách” – không gian giữa trung vệ và hậu vệ biên cùng một phía – đe dọa Pique với Ramos với khả năng đột phá của mình, đồng thời buộc hai hậu vệ biên Alba và Azpilicueta không thể đẩy cao lên như ý muốn mà luôn phải giữ cự li với trung vệ. Đây là một điều rất quan trọng.

 Tiếp theo là hai wingback của Hà Lan. Họ luôn ở vị trí sẵn sàng nhận bóng từ ba trung vệ của mình, thoát khỏi tầm kiểm soát của Silva và Iniesta, từ đó bắt đầu dâng lên tấn công. Do bản chất của vai trò wingback, Janmaat và Blind được dâng cao tự do hơn so với hậu vệ biên đối phương. Họ có nhiều khoảng trống để hoạt động hơn, và nhiều hơn nữa, khi Alba và Azpilicueta đã bị ghim lại bởi Robben và van Persie. Janmaat có thể băng lên dũng mãnh, trong khi Blind phất những đường bóng dài vô cùng chuẩn xác: một cú phất bóng trong tư thế không người kèm  cho van Persie bay người đánh đầu điệu nghệ; một cú chuyền dài một chạm cực chuẩn cho Robben ghi bàn thắng vượt lên dù đang có Silva đang cố gắng áp sát.

 Nhìn chung, Tây Ban Nha gặp khó với những pha phản công nhanh của Hà Lan. Xavi và Xabi Alonso không còn đủ linh động để bao quát được nhiều diện tích cũng như không đủ nhanh để kịp thời phản ứng, Hà Lan cũng có thể thoát khỏi sự gegenpressing của Tây Ban Nha khá dễ dàng: hoặc là qua wingback, hoặc là bằng một đường bóng trực diện lên nhanh, trong khi Tây Ban Nha không kịp trở tay, cũng như không bố trí hợp lí. Bàn thắng thứ năm là một ví dụ, khi Sneijder chọc khe rất nhanh, bóng đi dễ dàng tới thẳng chân của Robben đang bứt tốc.

 Và khi kết hợp với một thủ môn dễ dàng bị đánh bại trong các tình huống bóng bổng, cũng như mắc sai lầm với pha chạm bóng tệ hại, chúng ta có thêm hai bàn thắng nữa cho Hà Lan.

4. Những sự thay đổi

 Khi Tây Ban Nha bị dẫn trước 2-1, Vicente del Bosque thấy rằng cần phải thay đổi ngay. Ông rút Alonso ra để đưa Pedro vào, trả Iniesta vào hàng tiền vệ trung tâm và bố trí Pedro ở bên trái. Anh cho thấy ngay những gì Tây Ban Nha còn đang thiếu: bề rộng và tốc độ. Việc đầu tiên anh làm là bám biên, tạt bóng vào, sau đó “lẻn” vào trong vòng cầm đánh đầu. Pedro liên tục hoạt động ở khu vực của de Vrij, liên tục di chuyển để kéo de Vrij ra khỏi vị trí, tạo khoảng trống cho Torres (thay Costa) băng vào, tuy nhiên khoảng trống này không được lợi dụng. Fabregas (thay Silva) không tạo được nhiều ấn tượng, trong khi Torres bỏ lỡ một cơ hội rất ngon ăn. Tây Ban Nha không thể giữ nhịp tấn công và tiếp tục tỏ ra vô dụng trước khung thành của thủ môn 25 tuổi Cillessen.

 Bên phía Hà Lan, van Gaal chỉ đạo cho các học trò lùi sâu hơn, không dâng cao và áp sát dữ dội như trước nữa. Những sự thay đổi người của ông chỉ nhằm để thay thế cầu thủ ở cùng một vị trí: Georginho Wijnaldum thay de Guzman, Joel Veltman thay de Vrij và Jeremain Lens thay van Persie. Hà Lan giữ nguyên khả năng phản công cũng như giữ vị trí phòng ngự, và kết quả thì chúng ta đều đã biết.

5. Kết luận

 Louis van Gaal cùng các học trò xứng đáng được ngợi khen khi đã đề ra chiến thuật rất táo bạo và thực hiện nó một cách hiệu quả, đồng thời hạ gục nhà đương kim vô địch thế giới với một tỉ số quá đậm. Tây Ban Nha đã mắc lỗi trong triển khai lối chơi, đã để cho Hà Lan có điều kiện làm những điều mình muốn. Nhưng liệu tiki taka có chết không?

“If you ask Pep about ‘tiki taka’ he’ll tell you to go to hell. Tiki taka is just a media term.”

Twitter @allas4

 “Lối chơi” không phải là vấn đề hàng đầu. Quan trọng là cách thức thực hiện nó. Và nếu như không thay đổi, khi phải đối mặt với Chile – đội bóng có khả năng pressing dữ dội hơn Hà Lan nhiều – Tây Ban Nha còn có thể thua đau hơn.

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s