Chung kết Euro 2016: Bồ Đào Nha 1-0 Pháp: Đâu phải cứ mạnh mới thắng?

“Cứ 12 năm, Euro sẽ có một địa chấn”. Xu hướng này lại tiếp tục trong năm 2016. Một đội bóng thậm chí không thể xếp thứ hai trong một bảng đấu toàn những đội “chiếu dưới” và chưa từng có một màn trình diễn thuyết phục nào trước trận chung kết, nhưng lại có một màn trình diễn không đến nỗi nào để giành ngôi vô địch châu Âu trong một giải đấu…kì lạ nhất từ trước tới giờ.

Didier Deschamps tiếp tục sử dụng sơ đồ 4-2-3-1 cho đội bóng của mình và giữ nguyên 11 cầu thủ so với trận bán kết gặp Đức. Bên phía Bồ Đào Nha, Fernando Santos có được sự trở lại của Pepe (anh thay thế Bruno Alves) và thay thế Danilo bằng William Carvalho.

fra-por1

Đội hình xuất phát của hai đội

1. 24 phút đầu tiên

Fernando Santos tiếp tục sử dụng bài bản chiến thuật của mình: 4-1-2-1-2, Adrien Silva đẩy lên để kèm tiền vệ thấp nhất của đối phương. Phương pháp này sẽ đặt tiền vệ phòng ngự (William Carvalho) vào tình thế phải quán xuyến toàn bộ không gian phía trước bộ tứ vệ mà sẽ không có bất cứ sự hỗ trợ nào cả, tuy rằng nó đã cho thấy hiệu quả lớn trong các trận đấu trước của Bồ Đào Nha (ví dụ như trước Croatia).

Trong trận đấu này thì Bồ Đào Nha gặp nhiều nguy hiểm với nó hơn. Hai tiền vệ trung tâm của Pháp là Pogba – Matuidi đứng ngang hàng với nhau khi triển khai tấn công, đảm bảo rằng Pháp luôn có một người tự do khi Adrien Silva dâng lên để kèm. Đồng thời, Evra và Sagna cũng có xu hướng dâng cao lên để thu hút sự chú ý của Sanches và Joao Mario. Bồ Đào Nha để lộ khoảng trống ở half-space – một điều kiện quá thuận lợi cho Pháp, vì họ có những cầu thủ phù hợp để khai thác khoảng trống này. Payet di chuyển vào phía trong để làm một “số 10” trong khi Sissoko rê bóng tấn công thẳng về phía khung thành của đối phương. Trong khoảng thời gian này, anh thực hiện 9 pha rê dắt, 7 pha trong đó thành công, làm cho hàng phòng ngự Bồ Đào Nha đảo điên. Chỉ trong 25 phút, một cầu thủ tầm trung bình khá đang chơi cho Newcastle United (Đội bóng vừa xuống hạng) bỗng trở thành một siêu sao.

William Carvalho lúc này bị áp đảo bởi Payet, Sissoko, Griezmann và cả Matuidi khi anh này băng lên nữa. Nếu như có lúc nào Bồ Đào Nha dễ bị thua nhất, đó chính là khoảng thời gian này…khi Cristiano Ronaldo còn ở trên sân.

2. Khoảng thời gian còn lại – Tái ông thất mã

Mất đội trưởng, đầu tàu, thủ lĩnh không bao giờ là điều hay. Điều tương tự cũng đúng với Bồ Đào Nha khi Ronaldo bị chấn thương và phải rời sân bằng cáng. Tuy nhiên, xét về phương diện chiến thuật thuần túy, mất Ronaldo lại là một món quà cho đội bóng của Fernando Santos.

fra-por2

Đội hình hai bên sau khi Quaresma vào sân

Ricardo Quaresma vào sân và được bố trí ở cánh phải. Bồ Đào Nha chuyển về sơ đồ 4-1-4-1 cố định với hai “số 8” (cố định vị trí) là Adrien Silva và Renato Sanches.

Lúc này, hai tiền vệ cánh Joao Mario và Quaresma kèm trực tiếp hai hậu vệ biên của đội chủ nhà, còn Adrien Silva và Sanches đối mặt trực tiếp với Pogba và Matuidi.Điều này giúp cho Bồ Đào Nha không còn bị Pháp kéo cho xộc xệch đội hình như khi chơi 4-1-2-1-2 vì các yếu tố kéo giãn đội hình đều đã có đối thủ ngay trước mặt. Khi khu vực half-space đã có sự bảo bọc nhất định, Carvalho có thể yên tâm canh gác phía trước bộ đôi Pepe – Fonte hơn do các yếu tố nguy hiểm đã bị kiềm chế phần nào. Payet vẫn bó vào, Griezmann vẫn lùi xuống nhưng cả hai không tạo được cơ hội nguy hiểm cùng nhau, còn Sissoko nhận được sự “chăm sóc” kĩ càng hơn từ Raphael Guerreiro. Thực ra việc khống chế tốt hơn cũng đồng nghĩa với việc chính Bồ Đào Nha cũng bị hạn chế hơn khi họ tấn công: Carvalho bị Griezmann kèm, bộ tứ Joao Mario – Sanches – Adrien Silva – Quaresma cũng có đối thủ trực tiếp. Nhưng có lẽ Bồ Đào Nha cũng không quan tâm lắm tới điều này.

Sang hiệp hai, Renato Sanches lùi sâu hơn một chút, thoát khỏi sự đeo bám trực tiếp của Matuidi và giúp Bồ Đào Nha ổn định hơn khi triển khai. Họ có một số tình huống áp đảo quân số ở biên phải khi tiền vệ cánh di chuyển lệch vào trong một chút, nhưng nhìn chung không nên đánh giá Bồ Đào Nha ở giai đoạn tấn công của họ. Về phía Pháp, Pogba chơi lùi hơn trong khi Matuidi dâng cao hơn, nhưng sự thay đổi có ý nghĩa nhất là Kingsley Coman thay cho Payet. Thay vì chơi như một “số 10” bó vào từ cánh như Payet, cầu thủ trẻ đang chơi cho Bayern Munich chủ yếu hoạt động ở cánh trái và half-space trái; anh chơi trực diện hơn, có xu hướng nhận bóng, quay người lại và rê dắt về phía khung thành. Pháp chơi tấn công trực diện hơn, Griezmann cũng có nhiều không gian hoạt động hơn. Một sự thay đổi khác của Pháp – Gignac thay Giroud – về lí thuyết không đem lại nhiều sự khác biệt, tuy nhiên suýt nữa anh đã thành người hùng của trận đấu với cú sút cận thành trúng cột dọc.

Trong khi đó, Bồ Đào Nha giữ nguyên sơ đồ chiến thuật của mình, chỉ đưa Eder thay Sanches, để Nani sang cánh phải. Nhưng Eder là tất cả những sự khác biệt cần thiết cho Fernando Santos – một cú sút không thể tin nổi, một cú sút thật là không giống Eder ta biết từ hai năm trở lại đây một chút nào, hạ gục Lloris khi tuyển Pháp đã mệt mỏi. 1-0, thế là đủ cho chức vô địch Euro 2016.

3. Kết luận

Bồ Đào Nha rõ ràng không còn là Brazil của châu Âu. Họ lên ngôi bằng lối chơi khá “bị động”, tập trung chủ yếu vào khóa đối phương hơn là áp đặt thế trận. 5/10 số cầu thủ (trừ thủ môn) của họ đá không đúng vị trí ưa thích, nhưng đó lại là một thế mạnh của Bồ Đào Nha – sự đa dạng trong vai trò và lối chơi của từng cầu thủ một. Tuy rằng không hề mạnh khi tấn công, nhưng Bồ Đào Nha đã đưa ra một định lý: Ai cần tấn công nếu bạn có thể kéo dài trận đấu tới hiệp phụ và đá luân lưu?

Màn trình diễn của Pháp từ đầu giải tới cuối không phải là sự thống trị như nhiều người chờ đợi. Tuy nhiên với dàn cầu thủ trẻ tuổi, giàu tiềm năng, người Pháp vẫn có quyền hi vọng vào World Cup 2018. Chắc chắn là họ sẽ qua vòng bảng, không còn nghi ngờ gì nữa.

One thought on “Chung kết Euro 2016: Bồ Đào Nha 1-0 Pháp: Đâu phải cứ mạnh mới thắng?

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s